Chelsea F.C. to jeden z najbardziej utytułowanych angielskich klubów w europejskich rozgrywkach. Londyńczycy wygrali Ligę Mistrzów dwukrotnie (2012, 2021), Ligę Europy dwukrotnie (2013, 2019) oraz Puchar Zdobywców Pucharów dwukrotnie (1971, 1998). Historia The Blues w europejskich pucharach to pasmo wzlotów i upadków – od pierwszych kroków w latach 50. XX wieku, przez długie lata bez większych sukcesów, aż po erę dominacji po przejęciu klubu przez Romana Abramowicza. Klub z Stamford Bridge zapisał się w historii jako pierwsza angielska drużyna, która zdobyła wszystkie trzy główne europejskie trofea.
Chelsea F.C.: rozgrywki – aktualna sytuacja w pucharach
Chelsea regularnie występuje w europejskich rozgrywkach, walcząc o miejsce w Lidze Mistrzów poprzez wysokie lokaty w Premier League. Klub z Londynu ma za sobą dziesiątki sezonów w europejskich pucharach, z różnym skutkiem – od triumfów po rozczarowujące eliminacje. Poniżej znajdziesz szczegółowe zestawienie historii The Blues w najważniejszych europejskich rozgrywkach.
Pierwsze kroki w Europie – lata 50. i 60.
Chelsea po raz pierwszy zakwalifikowała się do europejskich rozgrywek w sezonie 1955/56, gdy jako mistrz Anglii otrzymała zaproszenie do inauguracyjnej edycji Pucharu Europy (poprzednik Ligi Mistrzów). Jednak pod presją Football Association klub wycofał się z udziału, co przez lata pozostawało jednym z najbardziej kontrowersyjnych momentów w historii klubu. FA obawiała się, że udział w rozgrywkach kontynentalnych negatywnie wpłynie na krajowe rozgrywki.
Prawdziwy debiut Chelsea w Europie nastąpił dopiero w sezonie 1958/59 w Pucharze Targów (poprzednik Pucharu UEFA). Londyńczycy odpadli już w pierwszej rundzie po porażce z Crveną Zvezdą Belgrad. W kolejnych latach klub sporadycznie pojawiał się w europejskich pucharach, nie osiągając znaczących sukcesów.
Złota era lat 70. – pierwszy europejski triumf
Przełomowym momentem okazał się sezon 1970/71, gdy Chelsea triumfowała w Pucharze Zdobywców Pucharów. Droga do finału nie była łatwa – The Blues pokonali kolejno Aris Saloniki, CSKA Sofia, Club Brugge i Manchester City. W finale rozegranym w Pireusie Chelsea pokonała Real Madryt 2:1 po dogrywce, a zwycięskiego gola strzelił Peter Osgood.
Finał Pucharu Zdobywców Pucharów w 1971 roku odbył się w atmosferze ogromnego napięcia. Po remisie 1:1 w regulaminowym czasie gry, David Webb strzelił zwycięskiego gola w 101. minucie, dając Chelsea pierwsze europejskie trofeum w historii.
Ten sukces otworzył Chelsea drzwi do Superpucharu Europy, gdzie londyńczycy zmierzyli się z Ajaksem Amsterdam. Mimo dwóch meczów (remis 1:1 i porażka 1:2), Chelsea udowodniła, że może rywalizować z europejską elitą.
Lata straconych szans – dekady 80. i 90.
Po sukcesie z 1971 roku Chelsea weszła w okres niestabilności. Klub balansował między najwyższą a niższymi ligami angielskimi, co skutkowało rzadkimi występami w europejskich pucharach. W latach 80. The Blues zaledwie kilkukrotnie pojawili się w Pucharze UEFA, nie osiągając żadnych znaczących rezultatów.
Sytuacja zaczęła się zmieniać w połowie lat 90., gdy do klubu trafił menedżer Ruud Gullit, a następnie Gianluca Vialli. W sezonie 1997/98 Chelsea po raz drugi sięgnęła po Puchar Zdobywców Pucharów. W finale w Sztokholmie The Blues pokonali VfB Stuttgart 1:0 bramką Gianfranco Zoli. To trofeum było ostatnim w historii tych rozgrywek przed ich likwidacją.
Droga do finału 1998
Kampania Chelsea w Pucharze Zdobywców Pucharów 1997/98 pokazała siłę zespołu budowanego przez włoskich menedżerów. Londyńczycy pokonali kolejno Slovan Bratislava, Tromsø IL, Betis Sewilla i Vicenzę Calcio. W finale dominowali nad Stuttgartem, choć wynik 1:0 nie oddawał przewagi The Blues. Zola, który strzelił jedynego gola, został wybrany najlepszym zawodnikiem meczu.
Era Abramowicza – transformacja w europejskiego giganta
Przejęcie Chelsea przez rosyjskiego miliardera Romana Abramowicza w 2003 roku całkowicie zmieniło oblicze klubu. Masywne inwestycje w transfery sprawiły, że The Blues stali się regularnym uczestnikiem Ligi Mistrzów i poważnym kandydatem do triumfu w najbardziej prestiżowych rozgrywkach.
Pod wodzą José Mourinho Chelsea dotarła do półfinałów Ligi Mistrzów w sezonach 2004/05 i 2006/07. Oba razy londyńczycy odpadli w dramatycznych okolicznościach – najpierw z Liverpoolem po kontrowersyjnym golu Luisa Garcii, a później z Liverpoolem ponownie, w serii rzutów karnych. Te porażki ugruntowały opinię o Chelsea jako klubie, który nie potrafi przełożyć krajowej dominacji na sukces europejski.
Kolejne sezony przyniosły dalsze rozczarowania. W 2008 roku Chelsea dotarła do finału Ligi Mistrzów w Moskwie, gdzie zmierzyła się z Manchesterem United. Mecz zakończył się remisem 1:1, a w rzutach karnych The Blues przegrali 6:5 po nieudanym strzale Johna Terry’ego, który poślizgnął się w kluczowym momencie.
| Sezon | Rozgrywki | Etap | Uwagi |
|---|---|---|---|
| 2004/05 | Liga Mistrzów | Półfinał | Porażka z Liverpoolem (kontrowersyjny gol Garcii) |
| 2006/07 | Liga Mistrzów | Półfinał | Porażka z Liverpoolem (rzuty karne) |
| 2007/08 | Liga Mistrzów | Finał | Porażka z Man United (rzuty karne) |
| 2008/09 | Liga Mistrzów | Półfinał | Porażka z Barceloną (kontrowersyjne decyzje sędziego) |
Sezon 2008/09 przyniósł kolejne serce łamanie. Chelsea odpadła w półfinale z Barceloną po serii kontrowersyjnych decyzji sędziego Toma Henning Øvrebø, który nie podyktował kilku oczywistych rzutów karnych dla The Blues. Frustracja londyńczyków była tak wielka, że incydent ten na długo zapisał się w pamięci kibiców jako jeden z najbardziej niesprawiedliwych meczów w historii Ligi Mistrzów.
Triumf w Monachium 2012 – spełnienie marzeń
Sezon 2011/12 rozpoczął się dla Chelsea chaotycznie. Po zwolnieniu André Villasa-Boasa w marcu 2012 roku, tymczasowym menedżerem został Roberto Di Matteo. Nikt nie spodziewał się, że to właśnie pod jego wodzą The Blues osiągną największy sukces w historii klubu.
Droga Chelsea do finału była pełna dramaturgii. W ćwierćfinale londyńczycy pokonali Benfikę, a w półfinale zmierzyli się z obrońcą tytułu – Barceloną. Po porażce 0:1 na Camp Nou, Chelsea wygrała rewanż 2:1 na Stamford Bridge, awansując do finału pomimo gry w dziesiątkę przez większość meczu (czerwona kartka dla Gary’ego Cahilla).
W półfinale z Barceloną Chelsea zanotowała zaledwie 25% posiadania piłki, ale to londyńczycy awansowali do finału. Fernando Torres strzelił decydującego gola w doliczonym czasie gry, wykorzystując kontrę i pokonując Víctora Valdésa.
Finał odbył się na Allianz Arena w Monachium – na stadionie Bayernu, który był faworytem meczu. Chelsea objęła prowadzenie w 83. minucie po golu Didiera Drogby, ale Thomas Müller wyrównał w 88. minucie, doprowadzając do dogrywki. W rzutach karnych Chelsea wygrała 4:3, a Didier Drogba strzelił decydującego karnego, dając The Blues pierwszy w historii triumf w Lidze Mistrzów.
Kluczowi zawodnicy kampanii 2012
Sukces Chelsea w 2012 roku był dziełem całego zespołu, ale kilku zawodników odegrało szczególnie ważną rolę. Petr Čech bronił fenomenalnie przez cały turniej, w finale zatrzymując strzał Arjena Robbena w dogrywce i broniąc dwa karne w serii jedenastek. Didier Drogba strzelił kluczowe gole w półfinale i finale, a także wykonał zwycięskiego karnego. Frank Lampard, John Terry i Ashley Cole tworzyli szkielet drużyny, która potrafiła bronić się zaciekle i wykorzystywać kontry.
Podwójny triumf w Lidze Europy
Jako zwycięzca Ligi Mistrzów, Chelsea automatycznie zakwalifikowała się do edycji 2012/13, ale sezon zakończył się rozczarowaniem – odpadnięciem w fazie grupowej. Londyńczycy przenieśli się jednak do Ligi Europy, gdzie ostatecznie triumfowali. W finale w Amsterdamie Chelsea pokonała Benfikę 2:1, a bramki zdobyli Fernando Torres i Branislav Ivanović.
Ten sukces miał szczególne znaczenie – Chelsea stała się pierwszym angielskim klubem, który obronił europejskie trofeum (choć w innych rozgrywkach), oraz pierwszym klubem, który posiadał jednocześnie tytuły Ligi Mistrzów i Ligi Europy.
Drugi triumf w Lidze Europy przyszedł w sezonie 2018/19 pod wodzą Maurizio Sarriego. Chelsea dominowała w rozgrywkach, pokonując w finale Arsenal 4:1 w Baku. Eden Hazard, który rozgrywał ostatni mecz w barwach The Blues, strzelił dwa gole i pożegnał się z klubem w wielkim stylu. Olivier Giroud był kluczową postacią całej kampanii, zdobywając 11 bramek w turnieju.
| Rok | Rozgrywki | Przeciwnik w finale | Wynik | Strzelcy |
|---|---|---|---|---|
| 1971 | PZP | Real Madryt | 2:1 (dogr.) | Osgood, Webb |
| 1998 | PZP | VfB Stuttgart | 1:0 | Zola |
| 2012 | Liga Mistrzów | Bayern Monachium | 1:1 (4:3 k.) | Drogba |
| 2013 | Liga Europy | Benfica | 2:1 | Torres, Ivanović |
| 2019 | Liga Europy | Arsenal | 4:1 | Giroud, Pedro, Hazard (2) |
| 2021 | Liga Mistrzów | Manchester City | 1:0 | Havertz |
Drugi triumf w Lidze Mistrzów – Porto 2021
Po zwolnieniu Franka Lamparda w styczniu 2021 roku, Chelsea zatrudniła Thomasa Tuchela, który całkowicie odmienił oblicze drużyny. Niemiec wprowadził solidną organizację defensywną i sprytną taktykę, która sprawiła, że The Blues stali się jednym z najtrudniejszych do pokonania zespołów w Europie.
W drodze do finału Chelsea wyeliminowała Atlético Madryt, Porto i Real Madryt. W finale w Porto londyńczycy zmierzyli się z Manchesterem City i wygrali 1:0 po golu Kai Havertza tuż przed przerwą. To był pierwszy przypadek, gdy dwa angielskie kluby spotkały się w finale Ligi Mistrzów po raz trzeci w historii.
Thomas Tuchel potrzebował zaledwie 124 dni, by poprowadzić Chelsea do triumfu w Lidze Mistrzów – od momentu zatrudnienia do finału w Porto. To jeden z najszybszych sukcesów nowego menedżera w historii europejskich pucharów.
Triumf w 2021 roku miał inny charakter niż ten z 2012 roku. O ile wcześniej Chelsea wygrała jako outsider, walcząc heroicznie w defensywie, o tyle pod wodzą Tuchela The Blues dominowali taktycznie i kontrolowali mecze. N’Golo Kanté był motorem drużyny w środku pola, Édouard Mendy bronił pewnie, a defensywa w ustawieniu 3-4-3 nie dawała rywalom przestrzeni.
Statystyki i rekordy Chelsea w europejskich pucharach
Chelsea rozegrała ponad 400 meczów w europejskich pucharach, notując imponujące statystyki. Klub z Londynu wygrał około 55% swoich meczów w Lidze Mistrzów, co plasuje The Blues wśród najbardziej skutecznych zespołów w historii tych rozgrywek.
Frank Lampard jest najlepszym strzelcem Chelsea w europejskich pucharach z 23 golami w Lidze Mistrzów. Didier Drogba zdobył 36 bramek we wszystkich europejskich rozgrywkach, w tym kluczowe gole w finałach 2012 i 2013 roku. Petr Čech rozegrał najwięcej meczów w europejskich pucharach w barwach Chelsea – ponad 110 spotkań.
Chelsea jest jednym z zaledwie pięciu klubów, które wygrały wszystkie trzy główne europejskie trofea (Liga Mistrzów, Liga Europy/Puchar UEFA, Puchar Zdobywców Pucharów). Pozostałe kluby to Ajax, Bayern Monachium, Juventus i Manchester United.
Chelsea jako jedyna angielska drużyna zdobyła Puchar Zdobywców Pucharów dwukrotnie (1971, 1998). Po likwidacji tych rozgrywek w 1999 roku, The Blues pozostają rekordzistami wśród klubów z Anglii.
Najbardziej pamiętne mecze w historii
Historia Chelsea w europejskich pucharach obfituje w niezapomniane spotkania. Rewanżowy półfinał z Barceloną w 2012 roku, gdy londyńczycy grali w dziesiątkę i obronili minimalną przewagę, pozostaje jednym z najbardziej heroicznych występów w historii klubu. Finał z Bayernem w Monachium, rozegrany na stadionie rywala, pokazał mentalną siłę zespołu.
Inne pamiętne mecze to triumf 4:4 z Liverpoolem w ćwierćfinale Ligi Mistrzów 2009 (Chelsea awansowała po wygranej 7:5 w dwumeczu), czy spektakularna wygrana 4:2 z Aston Villą w finale Superpucharu Europy 2021, zakończona rzutami karnymi.
Warto też wspomnieć o meczach, które zakończyły się porażką, ale przeszły do historii. Półfinał z Barceloną w 2009 roku, gdy Chelsea nie otrzymała kilku oczywistych rzutów karnych, wywołał ogromną dyskusję o standardzie sędziowania w Lidze Mistrzów. Finał z Manchesterem United w 2008 roku, gdy John Terry poślizgnął się podczas wykonywania karnego, który mógł dać Chelsea tytuł, pozostaje jednym z najbardziej dramatycznych momentów w historii klubu.
Wpływ sukcesów europejskich na rozwój klubu
Triumfy w europejskich pucharach miały ogromny wpływ na pozycję Chelsea w światowym futbolu. Zwycięstwo w Lidze Mistrzów w 2012 roku ugruntowało status The Blues jako klubu światowej klasy, przyciągając najlepszych zawodników i sponsorów. Sukces ten przełożył się również na finanse – premie za triumf oraz zwiększone przychody komercyjne pozwoliły na dalsze inwestycje w kadrę.
Regularne występy w Lidze Mistrzów stały się normą dla Chelsea, a klub konsekwentnie plasuje się wśród najlepszych w rankingu UEFA. The Blues należą do elitarnego grona zespołów, które niemal co roku walczą o najważniejsze trofea europejskie.
Sukcesy w Europie wpłynęły także na rozwój akademii Chelsea. Młodzi zawodnicy, widząc triumfy pierwszego zespołu, mają większą motywację do pracy i rozwoju. Kilku wychowanków klubu, jak Mason Mount czy Reece James, miało okazję zagrać w finałach europejskich pucharów, co stanowi inspirację dla kolejnych pokoleń.
Chelsea F.C. przeszła długą drogę od pierwszych nieśmiałych kroków w europejskich rozgrywkach lat 50. do statusu dwukrotnego zdobywcy Ligi Mistrzów. The Blues udowodnili, że potrafią konkurować z najlepszymi klubami na kontynencie, a ich historia w europejskich pucharach to pasjonująca opowieść o ambicji, determinacji i triumfie.