Manchester City to klub, który w ciągu niespełna dwóch dekad przeszedł jedną z najbardziej spektakularnych transformacji w historii futbolu. Przejęcie przez Abu Dhabi United Group w 2008 roku zmieniło nie tylko pozycję klubu w angielskiej piłce, ale też sposób myślenia o relacji między pieniędzmi a sukcesem sportowym. Dzisiaj The Citizens generują przychody przekraczające 700 milionów funtów rocznie i mogą pochwalić się kolekcją trofeów, która jeszcze 15 lat temu wydawała się nieosiągalna. Pytanie brzmi: czy finansowa potęga rzeczywiście przekłada się wprost na wyniki na boisku, czy może są elementy, których nie da się kupić?
Rewolucja finansowa po przejęciu z 2008 roku
Sierpień 2008 roku to data graniczna w historii Manchesteru City. Przejęcie klubu przez Sheikh Mansoura bin Zayed Al Nahyana oznaczało napływ kapitału w skali dotąd niespotykanej w Premier League. W latach 2008-2014 klub poniósł straty przekraczające 700 milionów funtów – była to jednak świadoma strategia inwestycyjna, nie oznaka chaosu finansowego.
Pieniądze trafiały w kilka kluczowych obszarów. Po pierwsze – kadra: rekordowe transfery Robinho za 32,5 miliona funtów już w pierwszym oknie transferowym, później Sergio Agüero, Yaya Touré, David Silva. Po drugie – infrastruktura: rozbudowa Etihad Stadium, budowa akademii młodzieżowej City Football Academy. Po trzecie – struktura zarządzania: zatrudnienie najlepszych specjalistów od marketingu, analityki, rozwoju marki.
Między 2008 a 2014 rokiem Manchester City stracił ponad 700 milionów funtów, inwestując w transformację klubu z przeciętnego zespołu w globalną potęgę
Efekty przyszły szybciej niż w innych projektach tego typu. Już w 2011 roku City wygrali Puchar Anglii, w 2012 – pierwsze mistrzostwo kraju od 44 lat. Gol Sergio Agüero w ostatniej minucie sezonu przeciwko QPR to moment, który symbolizuje początek nowej ery. Od tego czasu klub konsekwentnie generuje zyski – z wyjątkiem sezonu 2019/20, który dotknęła pandemia COVID-19.
Struktura przychodów Man City w 2024 roku
Sezon 2023/24 przyniósł Manchesterowi City rekordowe przychody na poziomie 715 milionów funtów. To trzeci rok z rzędu, gdy klub ustanowił nowy rekord finansowy. Co ciekawe, wzrost w porównaniu do poprzedniego sezonu wyniósł zaledwie 2,2 miliona funtów – co pokazuje, że klub osiągnął już pewne plateau finansowe.
Przychody dzielą się na trzy główne kategorie. Przychody komercyjne wyniosły 344,7 miliona funtów i stanowią największą część tortu. To efekt globalnej ekspansji marki, sponsoringu od Etihad Airways, Puma, Nissan i dziesiątek mniejszych partnerów. Broadcasting – czyli głównie prawa telewizyjne z Premier League i UEFA – to kolejne 295 milionów funtów w sezonie 2023/24. Najmniejszą, ale stabilnie rosnącą kategorią są przychody meczowe: 75,6 miliona funtów.
| Źródło przychodów | Sezon 2023/24 | Udział w całości |
|---|---|---|
| Przychody komercyjne | £344,7 mln | 48,2% |
| Broadcasting | £295 mln | 41,3% |
| Matchday | £75,6 mln | 10,5% |
| Łącznie | £715 mln | 100% |
Warto zauważyć, że w sezonie 2024/25 przychody spadły do 694,1 miliona funtów. To efekt słabszych wyników sportowych – klub nie obronił tytułu mistrzowskiego i odpadł wcześniej z Ligi Mistrzów. To pokazuje, jak silnie wyniki na boisku wpływają na finanse, zwłaszcza w kategoriach broadcasting i komercyjnych bonusów.
Pozycja Man City w rankingach finansowych
Manchester City przez lata wspinał się w globalnych rankingach finansowych klubów piłkarskich. W sezonie 2021/22 klub po raz pierwszy w historii znalazł się na szczycie Deloitte Football Money League z przychodami około 731 milionów euro. Był to symboliczny moment – klub z Manchesteru wyprzedził takie potęgi jak Real Madryt, Barcelona czy Bayern Monachium.
Pozycja Manchesteru City w rankingu finansowym nie jest jednak stabilna. Real Madryt odzyskał prowadzenie, przekraczając miliard dolarów przychodu. W Premier League City pozostaje liderem pod względem przychodów, ale Liverpool systematycznie zmniejsza dystans, szczególnie w obszarze komercyjnym.
Wartość marki Man City według Brand Finance Football 50 Report wynosi 1,6 miliarda euro, co czyni klub najbardziej wartościową marką w Premier League. Klub otrzymał maksymalne oceny w kategoriach: ambicja, ekscytująca gra oraz zarządzanie poza boiskiem. To pokazuje, że rankingi Man City dotyczą nie tylko przychodów, ale też percepcji marki i jej potencjału rozwojowego.
Wartość marki Manchester City wzrosła o 7% rok do roku, osiągając poziom 1,6 miliarda euro w 2024 roku
Trofea i osiągnięcia sportowe od 2008 roku
Finansowa potęga miała się przełożyć na sukces sportowy – i tak się stało, choć nie od razu. Manchester City zdobył łącznie 10 tytułów mistrza Anglii, z czego osiem w erze Abu Dhabi (2012, 2014, 2018, 2019, 2021, 2022, 2023, 2024). Szczególnie imponująca jest seria czterech kolejnych tytułów w latach 2020-2024 – żaden inny klub w historii angielskiej piłki tego nie dokonał.
Puchar Ligi Angielskiej to kolejna domena City. Klub wygrał te rozgrywki osiem razy, w tym cztery razy z rzędu w latach 2018-2021. Puchar Anglii? Siedem trofeów, z najnowszym w 2023 roku. Community Shield? Siedem zwycięstw. To pokazuje konsekwencję i dominację na krajowym podwórku.
| Trofeum | Liczba zwycięstw | Ostatnie zwycięstwo |
|---|---|---|
| Premier League / First Division | 10 | 2023/24 |
| Puchar Ligi Angielskiej | 8 | 2020/21 |
| Puchar Anglii | 7 | 2022/23 |
| Liga Mistrzów UEFA | 1 | 2022/23 |
| Superpuchar UEFA | 1 | 2023 |
| Klubowe Mistrzostwo Świata FIFA | 1 | 2023 |
Europejska scena była jednak przez lata piętą achillesową. Mimo ogromnych nakładów finansowych i budowania kolejnych wersji drużyny, Liga Mistrzów długo pozostawała poza zasięgiem. Porażka w finale 2021 z Chelsea (0:1) była szczególnie bolesna. Dopiero w 2023 roku City przełamali klątwę, pokonując Inter Mediolan 1:0 i kompletując historyczny treble – Premier League, Puchar Anglii i Liga Mistrzów w jednym sezonie.
Era Pepa Guardioli – transformacja taktyczna
Luty 2016 – ogłoszenie, że Pep Guardiola zostanie menedżerem Manchesteru City. To był moment, na który klub czekał od lat. Guardiola miał nie tylko wygrywać, ale robić to w określony sposób – dominując posiadaniem, grając ofensywnie, rozwijając młodych zawodników.
Pierwszy sezon (2016/17) zakończył się bez trofeów i trzecim miejscem w lidze. Dla niektórych to była porażka, ale Guardiola budował fundamenty. Sezon 2017/18 przyniósł eksplozję: rekordowe 100 punktów w Premier League, 106 goli, Puchar Ligi. City grali futbol, którego angielskie boiska jeszcze nie widziały – pressing wysoki, rotacje pozycyjne, obrońcy budujący grę jak pomocnicy.
W sezonie 2018/19 City dokonali czegoś bezprecedensowego w męskiej piłce angielskiej – zdobyli wszystkie cztery krajowe trofea: Premier League, Puchar Anglii, Puchar Ligi i Community Shield. To tzw. domestic treble, którego wcześniej nikt nie osiągnął. Guardiola udowodnił, że można łączyć dominację finansową z dominacją taktyczną.
Pod wodzą Pepa Guardioli Manchester City wygrał 6 z 8 możliwych tytułów Premier League, ustanawiając rekord 100 punktów w sezonie 2017/18
Statystyki Guardioli w City robią wrażenie. Do końca sezonu 2023/24 zdobył 17 trofeów w ośmiu sezonach, w tym sześć tytułów mistrzowskich. Stał się najbardziej utytułowanym menedżerem w historii klubu. Co więcej, rozwinął zawodników jak Kevin De Bruyne (20 asyst w sezonie 2019/20 – rekord Premier League) czy Erlinga Haalanda (36 goli w sezonie 2022/23 – rekord Premier League).
Rekordy klubowe i indywidualne
Manchester City w ostatnich latach ustanowił serię rekordów, które pokazują skalę dominacji. Niektóre z nich to osiągnięcia ogólnoangielskie, inne dotyczą tylko klubu, ale wszystkie ilustrują, jak wysoko podniesiono poprzeczkę.
Rekordy zespołowe:
- Najdłuższa seria zwycięstw we wszystkich rozgrywkach w historii angielskiej piłki: 21 meczów (grudzień 2020 – marzec 2021)
- Najwięcej punktów w sezonie Premier League: 100 (2017/18)
- Najwięcej goli w sezonie we wszystkich rozgrywkach: 169 (2018/19)
- Pierwsza drużyna w historii z czterema kolejnymi tytułami mistrzowskimi (2021-2024)
- Najdłuższa seria wyjazdowych zwycięstw: 19 meczów (grudzień 2020 – maj 2021)
Rekordy indywidualne: Erling Haaland zdobył 36 goli w sezonie 2022/23 – to rekord Premier League, który wydawał się nie do pobicia. Norweski napastnik strzelił też najwięcej bramek w jednym sezonie w historii klubu we wszystkich rozgrywkach. Sergio Agüero pozostaje królem strzelców City z 260 golami w latach 2011-2021. Kevin De Bruyne ma na koncie 20 asyst w jednym sezonie – rekord współdzielony z Thierry Henrym.
Te liczby pokazują, że rankingi Manchesteru City to nie tylko kwestia pieniędzy. To efekt systematycznej pracy nad każdym aspektem gry, od rekrutacji po taktykę, od przygotowania fizycznego po analizę wideo.
Kontrowersje finansowe i 115 zarzutów
Sukces Manchesteru City nie przychodzi bez kontrowersji. W lutym 2023 roku Premier League postawiła klubowi ponad 115 zarzutów dotyczących naruszenia regulacji finansowych w latach 2009-2018. Zarzuty obejmują m.in. nieprawidłowe raportowanie przychodów sponsorskich, zawyżanie wartości kontraktów, brak współpracy z organami regulacyjnymi.
Przesłuchania zakończyły się w grudniu 2024 roku, decyzja spodziewana jest wiosną 2025. Klub konsekwentnie zaprzecza wszystkim zarzutom. To nie pierwszy raz, gdy City mierzy się z oskarżeniami o naruszenia finansowe. W 2020 roku UEFA nałożyła dwuletni ban na występy w europejskich pucharach, ale Trybunał Arbitrażowy ds. Sportu (CAS) uchylił karę, uznając część zarzutów za przedawnione, a pozostałe za nieudowodnione.
Kontrowersje rzucają cień na osiągnięcia klubu. Krytycy argumentują, że sukces sportowy został „kupiony” poprzez obchodzenie regulacji Financial Fair Play. Zwolennicy wskazują, że klub został uniewinniony przez CAS i że inwestycje były legalne. Niezależnie od prawnego rozstrzygnięcia, sprawa pokazuje napięcie między wolnym rynkiem a próbami regulacji finansów w piłce.
Przesłuchanie w sprawie 115 zarzutów Premier League przeciwko Manchester City trwało 12 tygodni i zakończyło się w grudniu 2024, decyzja oczekiwana jest wiosną 2025
Porównanie z największymi rywalami finansowymi
Manchester City nie jest jedynym klubem o ogromnych zasobach finansowych. Real Madryt generuje przychody przekraczające miliard dolarów rocznie. Paris Saint-Germain, również wspierany przez fundusze z Zatoki Perskiej, wydał krocie na transfery Neymara i Kyliana Mbappé. Bayern Monachium dominuje w Niemczech, mając największy budżet w Bundeslidze.
Co wyróżnia City na tle tych klubów? Po pierwsze – konsekwencja w krajowej lidze. Cztery tytuły z rzędu to osiągnięcie, którego nie dokonał nawet Real czy Bayern w swoich szczytowych momentach. Po drugie – model biznesowy oparty na dywersyfikacji przychodów, nie tylko na jednym mega-sponsorze. Po trzecie – inwestycje w infrastrukturę i akademię, które przynoszą zwrot w postaci własnych wychowanków jak Phil Foden czy Rico Lewis.
| Klub | Przychody (2023/24) | Trofea w ostatnich 5 latach | Liga Mistrzów (ostatnie 10 lat) |
|---|---|---|---|
| Manchester City | £715 mln | 13 trofeów | 1 zwycięstwo (2023) |
| Real Madryt | ~$1 mld | 9 trofeów | 3 zwycięstwa (2016, 2017, 2018) |
| Manchester United | £650 mln (szac.) | 2 trofea | 0 zwycięstw |
| Bayern Monachium | ~€750 mln | 11 trofeów | 1 zwycięstwo (2020) |
Ciekawe jest porównanie z lokalnym rywalem – Manchesterem United. United przez lata generował wyższe przychody niż City, ale w sezonie 2023/24 stracił 113 milionów funtów i nie odnotował rocznego zysku od 2019 roku. To pokazuje, że same pieniądze nie gwarantują sukcesu – potrzebna jest też kompetencja w ich wydawaniu.
Inwestycje w infrastrukturę i akademię
Rankingi finansowe Manchesteru City nie opierają się tylko na przychodach z meczów i sponsoringu. Klub systematycznie inwestuje w długoterminowy rozwój. Rozbudowa Etihad Stadium o North Stand za 300 milionów funtów zwiększy pojemność do 60 000 miejsc do Euro 2028. To nie tylko więcej przychodów meczowych, ale też lepsze doświadczenie dla kibiców i większy prestiż.
City Football Academy, otwarta w 2014 roku, to jeden z najnowocześniejszych ośrodków treningowych w Europie. Kompleks o wartości 200 milionów funtów obejmuje 16 boisk treningowych, sale medyczne, centrum analityczne, akademię dla młodzieży. To tam trenuje pierwsza drużyna, ale też zespoły młodzieżowe – od U-9 do U-23.
Efekty widać w pierwszym zespole. Phil Foden, wychowanek akademii, stał się kluczowym zawodnikiem i zdobył Złotą Piłkę Premier League w sezonie 2023/24. Rico Lewis, Cole Palmer (sprzedany do Chelsea za 42,5 miliona funtów), Tommy Doyle – to kolejni absolwenci, którzy albo grają w pierwszym zespole, albo przynoszą znaczące zyski transferowe.
W sezonie 2024/25 klub ogłosił plany budowy nowego centrum treningowego dla kobiecej drużyny, które ma zostać otwarte w sezonie 2025/26. To część szerszej strategii rozwoju kobiecej piłki, gdzie City również aspirują do pozycji lidera.
Globalna ekspansja marki i media społecznościowe
Manchester City twierdzi, że jest najbardziej oglądanym klubem piłkarskim na świecie. Klub podaje, że ich mecze obejrzało 694 miliony globalnych widzów (transmisje na żywo, powtórki, skróty) w sezonie 2023/24. W mediach społecznościowych City odnotowało 10,1 miliarda wyświetleń wideo i 1,5 miliarda interakcji na Instagramie, Facebooku, TikToku i X.
Liczba aktywnych użytkowników w mediach społecznościowych wzrosła o 60% rok do roku. To pokazuje, że rankingi Man City dotyczą nie tylko sportowych wyników, ale też budowania globalnej społeczności fanów. Klub prowadzi kanały w różnych językach – od angielskiego po arabski, chiński, hiszpański – docierając do rynków, które tradycyjnie nie były silnie związane z angielską piłką.
City Football Group, spółka matka Manchesteru City, kontroluje kluby na pięciu kontynentach: New York City FC (USA), Melbourne City (Australia), Yokohama F. Marinos (Japonia), Montevideo City Torque (Urugwaj), Troyes (Francja), Palermo (Włochy) i inne. To nie tylko źródło dodatkowych przychodów, ale też sieć skautingu i możliwość rotacji zawodników między klubami.
Wyzwania sportowe i finansowe w sezonie 2024/25
Sezon 2024/25 pokazał, że nawet najbogatsze kluby nie są odporne na kryzysy sportowe. City stracili koronę mistrzowską, kończąc sezon poza czołową czwórką Premier League po raz pierwszy od 2010 roku. W Lidze Mistrzów odpadli już w 1/16 finału, przegrywając z Al-Hilal. To bezpośrednio przełożyło się na finanse – przychody spadły o 22 miliony funtów do 694,1 miliona, a klub odnotował stratę 9,9 miliona funtów.
Kontuzja Rodriego, który wygrał Złotą Piłkę w 2024 roku, okazała się kluczowa. Hiszpański pomocnik był osią zespołu, a jego absencja obnażyła brak głębi w kadrze na tej pozycji. Odejście Kevina De Bruyne po 10 latach w klubie zamknęło erę – Belg przeniósł się do San Diego FC w MLS.
Prezes Khaldoon Al Mubarak przyznał w raporcie rocznym: „Wyniki piłkarskie w ostatnim sezonie były poniżej naszych oczekiwań”. To rzadkie publiczne przyznanie się do problemów, które pokazuje, że nawet w Manchesterze City panuje presja wyników.
Przychody Manchesteru City spadły o 22 miliony funtów w sezonie 2024/25 do 694,1 miliona – bezpośredni efekt słabszych wyników sportowych
Finansowo klub pozostaje stabilny. Płace wyniosły 412,6 miliona funtów w sezonie 2023/24, co daje wskaźnik płac do przychodów na poziomie 57,7% – jeden z najlepszych w Premier League. Dla porównania, niektóre kluby przekraczają 80-90%, co ogranicza ich elastyczność transferową.
Czy pieniądze gwarantują sukces?
Historia Manchesteru City daje złożoną odpowiedź na to pytanie. Z jednej strony, bez masywnych inwestycji z 2008 roku klub nie zdobyłby ośmiu tytułów mistrzowskich w 12 lat. Pieniądze pozwoliły kupić najlepszych zawodników, zatrudnić Guardiolę, zbudować infrastrukturę klasy światowej.
Z drugiej strony, same pieniądze nie wystarczą. Manchester United wydał w ostatniej dekadzie porównywalne sumy na transfery, ale skończył z dwoma trofeami i zerowym zyskiem finansowym. Paris Saint-Germain, mimo wydania fortuny na gwiazdorskie transfery, nigdy nie wygrało Ligi Mistrzów. To pokazuje, że kluczem jest strategia wydawania pieniędzy, nie sama ich ilość.
Manchester City stworzył model, który łączy kilka elementów:
- Długoterminowa wizja – inwestycje w akademię i infrastrukturę przynoszą efekty po latach, nie miesiącach
- Spójność sportowa – Guardiola otrzymał czas i zasoby na zbudowanie zespołu według swojej wizji
- Dywersyfikacja przychodów – nie poleganie tylko na jednym źródle finansowania
- Kultura organizacyjna – według badań Premier League, 97% fanów City zgadza się, że klub ma długoterminową wizję
Ranking finansowy Manchesteru City jest imponujący, ale to wyniki sportowe nadają mu znaczenie. Klub udowodnił, że można przekształcić kapitał w trofea – ale wymaga to więcej niż tylko podpisywania czeków. Wymaga kompetencji, cierpliwości i czasami szczęścia. Era dominacji może się kończyć, jak pokazuje sezon 2024/25, ale fundamenty finansowe i organizacyjne pozostają solidne. Pytanie brzmi: czy City potrafi zresetować i rozpocząć kolejny cykl sukcesów, czy może konkurencja wreszcie znalazła sposób na ich model?